İçeriğe geç
HALDAN MALİ MÜŞAVİRLİK
Yabancı Yatırımcılar

Türkiye'de Yabancı Çalıştırmak: Çalışma İzni, Gelir Vergisi ve SGK (2026)

Yabancı personel için çalışma izni nereye ve ne zaman başvurulur, ilk izin kaç yıl? Yabancının vergide yerleşikliği, ücret stopajı ve SGK (6735, GVK 4-5).

Yazar
, SMMM
Yayın
Son güncelleme
Mevzuat kontrolü
Okuma
3 dakika
Bu yazıyı çevir · Translate

Kısa cevap

Türkiye'de yabancı personel çalıştırmak için ne gerekir?

6735 sayılı Kanun'a göre yabancıların çalışma izni olmadan çalışması ve çalıştırılması yasaktır. Başvuru yurt içinde Çalışma Bakanlığı'na, yurt dışında yabancının bulunduğu ülkedeki Türk büyükelçiliği veya başkonsolosluğuna yapılır. İlk izin, sözleşme süresini aşmamak üzere en çok bir yıl verilir; uzatma başvurusu süre bitmeden önceki 60 gün içinde yapılır. Vergide yabancı, Türkiye'de ikametgâhı varsa veya bir takvim yılında altı aydan fazla kalırsa yerleşik sayılır; ücreti Türk çalışan gibi stopaja tabidir. Hizmet akdiyle çalışan yabancı SGK'ya bildirilir.

Antalya'da otel, klinik veya yazılım şirketlerinde yabancı uzman ve personel çalıştırılabilir. Yabancı bir çalışanın işe başlaması için üç ayrı alanın birlikte düzenlenmesi gerekir: çalışma izni, gelir vergisi ve sosyal güvenlik. Bu yazıda bu üç alanın temel kurallarını kanun maddeleriyle açıklıyoruz.

Dayanak

  • 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu m. 6 (izin zorunluluğu), m. 7 (başvuru), m. 10 (izin süreleri), m. 23 (denetim ve yaptırımlar)
  • 193 sayılı GVK m. 4–5 (Türkiye'de yerleşme), m. 94 (ücret stopajı)
  • 5510 sayılı Kanun m. 4/1-a (hizmet akdiyle çalışanların sigortalılığı)

1. Çalışma izni

İzin zorunluluğu

6735 m. 6/2'ye göre Kanun kapsamındaki yabancıların çalışma izni olmaksızın Türkiye'de çalışması veya çalıştırılması yasaktır. Diğer kanunlarda veya Türkiye'nin taraf olduğu anlaşmalarda izinsiz çalışabileceği belirtilenler ile mavi kartlılar (5901 m. 28) bu kuralın dışındadır.

Başvuru

Yabancı nerede? Başvuru yeri (m. 7/1)
Türkiye'de Doğrudan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
Yurt dışında Bulunduğu ülkedeki Türk büyükelçiliği veya başkonsolosluğu (Bakanlığa iletilir)

Başvuru yetkili aracı kurum tarafından da yapılabilir. Eksik belge varsa değerlendirme eksikler tamamlanana kadar ertelenir.

Süreler

İzin Süre (m. 10)
İlk başvuru Sözleşme süresini aşmamak üzere en çok 1 yıl, belirli işyerinde belirli iş için
Aynı işverende ilk uzatma En çok 2 yıl
Sonraki uzatmalar En çok 3 yıl
Süresiz izin Uzun dönem ikamet izni veya en az 8 yıl kanuni çalışma izni olanlar başvurabilir

Yaptırımlar

Denetimler iş müfettişleri ile SGK müfettiş ve denetmenleri tarafından yapılır. İzinsiz çalışan yabancıya ve çalıştıran işverene her bir yabancı için idari para cezası uygulanır (m. 23). Ceza tutarları Kabahatler Kanunu m. 17/7 uyarınca her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir; işveren için öngörülen tutar, yabancıya uygulanandan daha yüksektir.

2. Gelir vergisi: yerleşik mi, değil mi?

GVK m. 4'e göre şu kişiler Türkiye'de yerleşmiş sayılır ve tam mükellef olur:

  1. İkametgâhı Türkiye'de bulunanlar
  2. Bir takvim yılında Türkiye'de devamlı olarak altı aydan fazla oturanlar (geçici ayrılmalar süreyi kesmez)

GVK m. 5'e göre ise belli ve geçici görev veya iş için gelen iş, ilim ve fen adamları, uzmanlar ve benzerleri altı aydan fazla kalsalar dahi yerleşmiş sayılmaz.

Pratik sonuç:

  • Türkiye'deki işverene bağlı olarak sürekli çalışan yabancının ücreti, Türk çalışanlarla aynı kurallarla (kümülatif tarife, asgari ücret istisnası, damga vergisi) bordroda vergilendirilir ve stopajla ödenir (GVK m. 94).
  • Belirli bir proje için geçici gelen uzmanlarda yerleşiklik ve çifte vergilendirme anlaşması ayrıca değerlendirilir.

Bordro hesabı için maaş hesaplayıcımızı kullanabilirsiniz. Türkiye'ye yerleşen yabancıların yurt dışı gelirleri için Türkiye'ye taşınanlarda yurt dışı gelir istisnası yazımıza bakabilirsiniz.

3. SGK

5510 m. 4/1-a'ya göre hizmet akdiyle çalışanlar sigortalı sayılır; bu hüküm yabancı çalışanları da kapsar. Yabancı personel de işe başlamadan önce SGK'ya bildirilir. Türkiye ile sosyal güvenlik sözleşmesi bulunan ülkelerin vatandaşlarında sözleşme hükümleri (örneğin geçici görevlendirmede kendi ülkesinin sigortasına tabi kalma) ayrıca değerlendirilmelidir.

Kontrol listesi

  • Çalışma izni alındı mı? İzin hangi işyeri ve iş için verildi?
  • İzin bitiş tarihi takvimde mi? Uzatma için 60 günlük pencere işaretlendi mi?
  • Yabancının vergide yerleşik olup olmadığı belirlendi mi?
  • Bordroda ücret, Türk çalışanlarla aynı kurallarla hesaplanıyor mu?
  • SGK işe giriş bildirgesi işe başlamadan önce verildi mi? Sosyal güvenlik sözleşmesi var mı?

Yabancı ortaklı şirketiniz veya yabancı personeliniz için kuruluş ve bordro düzeni hakkında yabancılar için Türkiye'de şirket kuruluşu sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Çalışma izni uzatmasını ne zaman yapmalıyım?

6735 m. 7/3'e göre uzatma başvurusu, çalışma izninin bitmesine 60 gün kalmasından itibaren ve her durumda süre dolmadan yapılır. Süre dolduktan sonra yapılan uzatma başvuruları reddedilir.

Uzatmada kaç yıllık izin verilir?

6735 m. 10/2'ye göre aynı işverene bağlı ilk uzatmada en çok iki yıl, sonraki uzatmalarda en çok üç yıla kadar izin verilir. Farklı bir işveren yanında çalışmak için yapılan başvurular ilk başvuru gibi değerlendirilir. Uzun dönem ikamet izni veya en az sekiz yıl kanuni çalışma izni olanlar süresiz çalışma iznine başvurabilir.

Türkiye'ye geçici bir proje için gelen yabancı uzman vergide yerleşik sayılır mı?

GVK m. 5'e göre belli ve geçici görev veya iş için Türkiye'ye gelen iş, ilim ve fen adamları, uzmanlar ve benzerleri altı aydan fazla kalsalar dahi Türkiye'de yerleşmiş sayılmaz. Bu durumda dar mükellefiyet hükümleri ve varsa çifte vergilendirme anlaşması dikkate alınır.

Mavi kartlı eski Türk vatandaşı çalışma izni alır mı?

6735 m. 6/4'e göre 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu'nun 28. maddesi kapsamında olanların (mavi kartlılar) çalışma hakkı saklıdır.

Yazar

Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM)

HALDAN MALİ MÜŞAVİRLİK'in kurucusu. Sağlık, sağlık turizmi, inşaat, Teknokent ve turizm sektörlerinde mali müşavirlik, teşvik ve kurumsal danışmanlık alanlarında çalışır.

İlgili içerikler

Ön görüşme

Türkiye'de şirket kuruluşu için görüşme talep edin

Yatırım planınızı ve ortaklık yapınızı paylaşın; şirket türü, sermaye ve takvim için size özel bir yol haritası hazırlayalım.

Ara WhatsAppİletişim