Yabancı Ortaklı Şirkette Sermaye Transferi ve E-TUYS Bildirimleri: 1 Ay ve Mayıs Sonu Kuralları
Yabancı ortak sermayeyi nasıl getirir, ne zaman bildirir? TTK sermaye ödeme kuralları, 4875 sayılı Kanunda serbest transfer, E-TUYS'te 1 ay ve Mayıs sonu.
- Yazar
- Halil Haldan, SMMM
- Yayın
- Son güncelleme
- Mevzuat kontrolü
- Okuma
- 3 dakika
Kısa cevap
Yabancı ortaklı şirket sermaye transferini nereye bildirir?
Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu Uygulama Yönetmeliği'ne göre yabancı sermayeli şirketler Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın E-TUYS sistemine bildirim yapar. Sermaye artırımı veya hisse devri karşılığı yapılan ödemeler için Sermaye Bilgi Formu ödemeyi izleyen 1 ay içinde doldurulur. Sermaye artışı veya azalışında ve hisse devrinde Ortaklar Listesi 1 ay içinde güncellenir. Faaliyet Bilgi Formu her yıl Mayıs sonuna kadar doldurulur. Yerli bir şirkete yabancı ortak girdiğinde de bilgiler 1 ay içinde kaydedilir. Sermaye, Türk Ticaret Kanunu gereği şirket adına bankada açılan hesaba yatırılır.
Yabancı ortaklı bir şirketin kurulması tescille bitmez. Sermayenin Türkiye'ye getirilmesi, ödemelerin bankadan yapılması ve her sermaye hareketinin Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın E-TUYS sistemine bildirilmesi gerekir. Bu yazıda bu kuralları 4875 sayılı Kanun, Uygulama Yönetmeliği ve Türk Ticaret Kanunu'na göre özetliyoruz.
Dayanak
- 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu m. 3: Yatırım serbestisi, millî muamele ve serbest transfer
- Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu Uygulama Yönetmeliği (RG 20.08.2003), m. 5 (1.6.2018 değişikliği): E-TUYS bildirimleri
- 6102 sayılı TTK m. 344–345 (sermaye ödemesi ve banka hesabı), m. 585 (limited şirket)
1. Sermaye nasıl getirilir?
- Banka hesabı: Nakdi sermaye, Bankacılık Kanunu'na tabi bir bankada kurulmakta olan şirket adına açılan özel hesaba, yalnızca şirketin kullanabileceği şekilde yatırılır (TTK m. 345).
- Ödeme zamanı: Anonim şirkette nakden taahhüt edilen payların en az %25'i tescilden önce, kalanı 24 ay içinde ödenir (m. 344). Limited şirkette tescilden önce %25 şartı yoktur (m. 585).
- Ayni sermaye: Nakit dışındaki sermayenin değeri TTK hükümlerine göre tespit edilir (4875 m. 3/f).
Yabancı yatırımcılar yerli yatırımcılarla eşit muameleye tabidir; uluslararası anlaşmalar ve özel kanunlar aksini öngörmedikçe Türkiye'de doğrudan yatırım yapmaları serbesttir (4875 m. 3/a).
2. E-TUYS bildirimleri: süre tablosu
Yönetmeliğin 5. maddesine göre (2018 değişikliğiyle):
| Olay | E-TUYS'te ne yapılır? | Süre |
|---|---|---|
| Kullanıcı yetkilendirmesi tamamlandı | Yatırımcı, Ortak Listesi, varsa Bağlı İştirakler | Yetkilendirmeden itibaren 1 ay |
| Her yıl | Faaliyet Bilgi Formu (EK-1) | Her yıl en geç Mayıs sonu |
| Sermaye artışı veya azalışı | Ortaklar Listesi | Gerçekleşmeden itibaren 1 ay |
| Sermaye artışı veya hisse devri karşılığı ödeme | Sermaye Bilgi Formu (EK-2) | Ödemeyi izleyen 1 ay |
| Ortaklar arasında veya dışarıya hisse devri | Ortaklar Listesi | Devirden itibaren 1 ay |
| Tamamen yerli şirkete yabancı ortak girmesi | Yatırımcı, Ortak Listesi, Bağlı İştirakler | Devirden itibaren 1 ay |
Kullanıcı yetkilendirmesi
E-TUYS'e şirket adına nitelikli elektronik sertifikaya (e-imza) sahip yetkili kullanıcı giriş yapar. Yetkilendirme için Genel Müdürlüğe şu belgelerle başvurulur (Yönetmelik m. 10):
- Şirketi temsile yetkili kişilerce imzalı başvuru dilekçesi
- İmza sirkülerinin aslı veya noter onaylı örneği
- Her kullanıcı için noterde düzenlenmiş taahhütname (yurt dışında düzenlenirse konsolosluk veya apostil onaylı)
- Kullanıcı yetkilendirme formu
Kullanıcının yetkisi taahhütnamede belirtilen süreyle sınırlıdır; süre bitince yeniden başvurulur.
3. Kâr ve sermayenin yurt dışına transferi
4875 sayılı Kanun m. 3/c'ye göre yabancı yatırımcıların Türkiye'deki faaliyetlerinden doğan:
- Net kâr ve temettü
- Satış, tasfiye ve tazminat bedelleri
- Lisans, yönetim ve benzeri anlaşmalar karşılığı ödemeler
- Dış kredi ana para ve faiz ödemeleri
bankalar veya özel finans kurumları aracılığıyla yurt dışına serbestçe transfer edilebilir. Kâr payı dağıtımındaki vergi kesintisi ve çifte vergilendirme anlaşmalarının etkisi için yabancı şirket sahiplerinin vergi yükümlülükleri yazımıza bakabilirsiniz.
Kontrol listesi
- Sermaye şirket adına açılan banka hesabına, ortağın kendi hesabından transferle geldi mi?
- Anonim şirkette %25 tescilden önce, kalanı 24 ay içinde ödendi mi?
- E-TUYS kullanıcısı yetkilendirildi mi, ilk bilgiler 1 ay içinde girildi mi?
- Her sermaye ödemesi için Sermaye Bilgi Formu 1 ay içinde dolduruldu mu?
- Hisse devirlerinde Ortaklar Listesi 1 ay içinde güncellendi mi?
- Faaliyet Bilgi Formu her yıl Mayıs sonuna kadar verildi mi?
Yabancı ortaklı şirketinizin kuruluş ve bildirim düzeni için yabancılar için Türkiye'de şirket kuruluşu sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Yabancı ortak kâr payını yurt dışına transfer edebilir mi?
Evet. 4875 sayılı Kanun m. 3/c'ye göre yabancı yatırımcıların Türkiye'deki faaliyetlerinden doğan net kâr, temettü, satış, tasfiye ve tazminat bedelleri, lisans ve yönetim ödemeleri ile dış kredi ana para ve faizleri bankalar veya özel finans kurumları aracılığıyla yurt dışına serbestçe transfer edilebilir. Kâr payı dağıtımında vergi kesintisi ayrıca uygulanır.
E-TUYS'e kim giriş yapar?
Yönetmeliğe göre şirket, nitelikli elektronik sertifikaya (e-imza) sahip bir kullanıcıyı yetkilendirir. Yetkilendirme başvurusunda imza sirküleri, noterde düzenlenmiş kullanıcı taahhütnamesi ve kullanıcı yetkilendirme formu sunulur. Yetkilendirmeden sonra en geç 1 ay içinde Yatırımcı, Ortak Listesi ve varsa Bağlı İştirakler alanları doldurulur.
Anonim şirkette sermayenin tamamını kuruluşta getirmek zorunda mıyım?
Hayır. TTK m. 344'e göre nakden taahhüt edilen payların en az %25'i tescilden önce, kalanı tescili izleyen 24 ay içinde ödenir. Limited şirkette tescilden önce %25 ödeme şartı aranmaz. Her ödeme için E-TUYS'te 1 aylık bildirim süresi ayrıca işler.
Kaynaklar
- 014875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar KanunuMevzuat Bilgi Sistemi · Son kontrol: 27 Eylül 2026
- 02Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu Uygulama Yönetmeliği (RG 20.08.2003/25205), m. 5 — 01.06.2018/30438 değişikliği (E-TUYS bildirimleri)Resmî Gazete / TÜRMOB arşivi · Son kontrol: 13 Ekim 2026
- 036102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (m. 332, 338, 344, 490, 573, 574, 580, 585, 595)Mevzuat Bilgi Sistemi · Son kontrol: 13 Ekim 2026
Yazar
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM)
HALDAN MALİ MÜŞAVİRLİK'in kurucusu. Sağlık, sağlık turizmi, inşaat, Teknokent ve turizm sektörlerinde mali müşavirlik, teşvik ve kurumsal danışmanlık alanlarında çalışır.