İçeriğe geç
HALDAN MALİ MÜŞAVİRLİK
Teknokent

Ar-Ge, Tasarım ve Destek Personeli Kimdir? 5746 Sayılı Kanundaki Tanımlar ve Teşvike Etkisi

Araştırmacı, teknisyen, tasarımcı ve destek personeli kimdir? 5746 m.2 tanımları, eğitim şartları, desteklenecek programlar ve hangi teşvikten nasıl yararlandıkları.

Yazar
, SMMM
Yayın
Son güncelleme
Mevzuat kontrolü
Okuma
3 dakika
Bu yazıyı çevir · Translate

Kısa cevap

5746 sayılı Kanun'a göre Ar-Ge personeli kimdir?

Ar-Ge personeli, Ar-Ge faaliyetlerinde doğrudan görevli araştırmacı ve teknisyenlerdir. Araştırmacı en az lisans mezunu uzmandır; teknisyen meslek lisesi veya meslek yüksekokullarının tasarım, teknik, fen veya sağlık bölümlerinden mezun kişidir. Tasarım personeli, tasarım faaliyetlerinde doğrudan görevli tasarımcı ve teknisyenlerdir. Tasarımcı; mühendislik, mimarlık veya tasarım bölümlerinden en az lisans mezunu ya da tasarım alanında lisansüstü derecesi olan kişidir. Destek personeli ise bu faaliyetlere katılan veya doğrudan ilişkili yönetici, teknik eleman, laborant, sekreter, işçi ve benzeri personeldir.

Ar-Ge ve tasarım teşviklerinde bir çalışanın hangi kategoriye girdiği, ücretinden ne kadar vergi terkin edileceğini ve SGK desteğinden yararlanıp yararlanamayacağını belirler. Bu yazıda 5746 sayılı Kanun'un 2. maddesindeki personel tanımlarını ve bu tanımların teşviklere etkisini özetliyoruz.

Dayanak

  • 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun m. 2 (tanımlar), m. 3 (teşvikler)
  • 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu geçici m. 2 (Teknokent personeli ve destek personeli sınırı)

Tanımlar

Kategori 5746 m. 2'deki tanım Eğitim şartı
Ar-Ge personeli Ar-Ge faaliyetlerinde doğrudan görevli araştırmacı ve teknisyenler Alt kategoriye göre
Araştırmacı Ar-Ge ve yenilik projelerinde yeni bilgi, ürün, süreç, yöntem ve sistemlerin tasarımı veya oluşturulması ile projelerin yönetiminde yer alan uzman En az lisans
Teknisyen Teknik bilgi ve deneyim sahibi kişi Meslek lisesi veya meslek yüksekokulunun tasarım, teknik, fen veya sağlık bölümü
Tasarım personeli Tasarım faaliyetlerinde doğrudan görevli tasarımcı ve teknisyenler Alt kategoriye göre
Tasarımcı Tasarım projelerinin gerçekleştirilmesi ve yönetiminde yer alan kişi Mühendislik, mimarlık veya tasarım bölümünden en az lisans ya da tasarım alanında en az lisansüstü
Destek personeli Ar-Ge veya tasarım faaliyetlerine katılan veya doğrudan ilişkili yönetici, teknik eleman, laborant, sekreter, işçi ve benzeri personel Şart yok

Desteklenecek programlar

Kanun "desteklenecek programlar"ı ayrıca tanımlar (m. 2/1-o): Yükseköğretim kurumlarının matematik, fizik, kimya ve biyoloji lisans programları ile YÖK'ün görüşü alınarak Bakanlıkça belirlenecek diğer programlar. Bu programlardan mezun olmak, stopaj teşvikinde daha yüksek oranı getirir.

Tanımın teşviklere etkisi

Gelir vergisi stopajı (Ar-Ge ve tasarım merkezleri, 5746 m. 3/2)

Personel Hesaplanan verginin terkin oranı
Doktoralı veya desteklenecek programlarda en az yüksek lisanslı %95
Yüksek lisanslı veya desteklenecek programlarda lisanslı %90
Diğerleri %80

Teknokentlerde (4691 geç. 2) ise oran eğitimden bağımsız olarak hesaplanan verginin tamamıdır. 2026 rakamlarıyla örnek için Ar-Ge personelinde stopaj teşviki yazımıza bakabilirsiniz.

SGK işveren hissesi desteği (5746 m. 3/3)

Ar-Ge, tasarım ve destek personelinin işveren hissesinin yarısı, 2 / 5 puanlık indirimden sonra Hazine'den karşılanır. Ayrıntılar: SGK işveren hissesi desteği.

Destek personeli sınırı

Destek personeli teşviklerden sınırsız yararlanamaz. Teknokentte 4691 geçici 2. maddeye göre gelir vergisi stopajı ve sigorta primi teşviklerinden yararlanacak destek personeli sayısı Ar-Ge ve tasarım personeli sayısının %10'unu aşamaz; toplam personeli 15'e kadar olan bölge firmalarında bu oran %20'dir. SGK'nın 2026 teşvik dokümanı da destek personelinin Ar-Ge personel sayısının %10'u aşılmamak kaydıyla destekleneceğini belirtir.

Personel dosyasında bulunması gerekenler

  • Diploma ve mezun olunan bölümü gösteren belge (araştırmacı, teknisyen ve tasarımcı için)
  • Yüksek lisans veya doktora belgesi (oran farkı için)
  • Görev tanımı: kişinin hangi Ar-Ge veya tasarım projesinde, hangi rolde çalıştığı
  • Destek personeli için faaliyetle doğrudan ilişkiyi gösteren görev tanımı
  • Merkez veya bölge dışında çalışılan sürelerin onaylı kayıtları

Teknokent ve Ar-Ge merkezi bordrolarınızın teşvik açısından kontrolü için Teknokent ve Ar-Ge muhasebesi sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Desteklenecek programlar hangileridir?

5746 m. 2/1-o'ya göre desteklenecek programlar; yükseköğretim kurumlarının matematik, fizik, kimya ve biyoloji lisans programları ile Yükseköğretim Kurulu'nun görüşü alınarak Bakanlıkça belirlenecek diğer programlardır. Bu programlardan mezun olanlar stopaj teşvikinde daha yüksek oranlardan yararlanır.

Muhasebe veya insan kaynakları çalışanı destek personeli sayılır mı?

Kanun destek personelini Ar-Ge veya tasarım faaliyetlerine katılan veya bu faaliyetlerle doğrudan ilişkili yönetici, teknik eleman, laborant, sekreter, işçi ve benzeri personel olarak tanımlar. Belirleyici olan unvan değil, kişinin Ar-Ge veya tasarım faaliyetiyle doğrudan ilişkisidir. Ayrıca destek personelinin teşvikten yararlanması sayı sınırına tabidir.

Ön lisans mezunu araştırmacı olabilir mi?

Hayır. Araştırmacı en az lisans mezunu uzmandır. Meslek yüksekokulunun tasarım, teknik, fen veya sağlık bölümünden mezun ve teknik bilgi ve deneyim sahibi kişiler ise teknisyen olarak Ar-Ge personeli sayılabilir.

Yazar

Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM)

HALDAN MALİ MÜŞAVİRLİK'in kurucusu. Sağlık, sağlık turizmi, inşaat, Teknokent ve turizm sektörlerinde mali müşavirlik, teşvik ve kurumsal danışmanlık alanlarında çalışır.

İlgili içerikler

Ön görüşme

Teknokent muhasebenizi uzman ekiple yönetin

Projelerinizi, personel yapınızı ve istisna uygulamanızı birlikte gözden geçirelim.

Ara WhatsAppİletişim