Yurt Dışı Tur Operatörlerine Faturalamada KDV

Antalya ve çevresindeki turizm işletmelerinin önemli bir kısmı, gelirini yurt dışındaki tur operatörleri üzerinden elde eder. Fatura yabancı bir şirkete düzenlendiği ve bedel döviz olarak geldiği için, bu işlemlerin "ihracat" olduğu ve KDV'den istisna tutulacağı sıkça düşünülür. KDV mevzuatı ise meseleye faturanın kime kesildiğinden çok, hizmetten nerede faydalanıldığına bakar.

Hizmet ihracı istisnasının şartları

KDV Kanunu'nun 11/1-a maddesi, yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmetleri istisna eder. KDV Genel Uygulama Tebliği'ne göre istisna için iki şart birlikte aranır:

1. Hizmetin yurt dışındaki bir müşteri için yapılması: Yurt dışındaki müşteri adına düzenlenen fatura ve benzeri belgeyle tevsik edilir.
2. Hizmetten yurt dışında faydalanılması: Türkiye'de yapılan hizmetin, müşterinin yurt dışındaki iş, işlem ve faaliyetleriyle ilgili olması, Türkiye'deki faaliyetleriyle ilgisi bulunmaması gerekir.

Turizmde belirleyici olan ikinci şarttır.

Tebliğdeki turizm örneği

KDV Genel Uygulama Tebliği bu konuda doğrudan bir örnek verir:

• Türkiye'de yerleşik seyahat acentesi (B), yurt dışındaki bir seyahat acentesinin gönderdiği turist grubuna konaklama, tur düzenleme ve yeme-içme hizmeti vermiş ve karşılığında 25.000 TL almıştır.
• (B) bu tutarın 10.000 TL'sini grubun Türkiye'deki konaklama ve yeme-içme masraflarında kullanmış, kendisine 15.000 TL kalmıştır.

Tebliğin sonucu:

Tebliğe göre acente, istisnalı hizmet bedeli ile vergiye tabi hizmet bedelini aynı faturada ayrı ayrı gösterebileceği gibi ayrı faturalar da düzenleyebilir.

Otel açısından sonuç

Tebliğdeki mantık oteller için de aynıdır. Otelin yabancı tur operatörüne sattığı konaklama, yeme-içme ve tesis içi hizmetlerden turistler Türkiye'de faydalanır. Bu nedenle faturanın yabancı operatör adına düzenlenmesi ve bedelin döviz olarak Türkiye'ye gelmesi, tek başına istisna sonucunu doğurmaz. Tebliğ, benzer bir aracılık örneğinde "faturanın yabancı firma adına düzenlenmiş ve hizmet bedelinin Türkiye'ye getirilmiş olmasının" sonucu etkilemediğini açıkça belirtir.

Konaklama tesisleri ayrıca konaklama vergisinin mükellefidir. Vergi oranı 1 Mayıs–31 Aralık 2026 arasında %1'dir. Ayrıntılar konaklama vergisi yazımızda.

Acenteler için pratik ayrım

Türkiye'deki bir acente yabancı bir operatörle çalışıyorsa, faturasını iki bileşene ayırmalıdır:

1. Organizasyon ve acente hizmeti (marj): Yabancı operatör için yapılan ve tebliğ örneğine göre hizmet ihracı kapsamında değerlendirilen kısım
2. Türkiye'de tüketilen hizmetler: Otel, yemek, transfer gibi turistlerin Türkiye'de faydalandığı hizmetlerin bedeli; KDV'ye tabi kısım

Bu ayrımın sözleşmede, maliyet kayıtlarında ve faturada tutarlı olması gerekir. İstisnalı kısmın yüklenilen KDV'si ve iade süreci ayrıca planlanmalıdır.

Yurt dışına düzenlenen turlar

Ters yöndeki durum da mevzuatta ayrıca düzenlenmiştir. Türkiye'deki acentelerin organize ederek yurt dışına düzenlediği turlarda, turistlere yurt dışında verilen hizmetlerin KDV karşısındaki durumu tebliğde ayrıca açıklanır. Bu turlarda yurt dışında verilen ve yurt dışında faydalanılan hizmetler, Türkiye'de verilen hizmetlerden ayrı değerlendirilir.

Kontrol listesi

1. Faturada, yurt dışındaki müşteri için yapılan hizmet ile Türkiye'de tüketilen hizmetler ayrılıyor mu?
2. Otel ve yeme-içme gibi Türkiye'de faydalanılan hizmetlerde KDV hesaplanıyor mu?
3. Operatör sözleşmelerinde KDV ve konaklama vergisinin fiyata dahil olup olmadığı açık mı?
4. İstisnalı kısma ilişkin yüklenilen KDV ve iade süreci planlandı mı?

Operatör sözleşmelerinizi ve faturalama yapınızı birlikte değerlendirmek için turizm muhasebesi sayfamızdan görüşme talep edebilirsiniz.